|
Dyt. Öznur YILDIZ
_Beslenme ve Diyet Uzmani
|
DİYABETİNİZİN KONTROLÜ NİÇİN ÖNEMLİDİR? |
______Diyabetinizin kontrol altında tutulması daha uzun yaşamanıza
yardımcı olur. Kan şekerinin çok düşük ya da yüksek olduğu
durumlarda ortaya çıkan problemler önlenebilir. İyi bir diyabet
kontrolünün kalp krizleri, böbrek problemleri, körlük gibi uzun
sürede ortaya çıkan durumların oluşmasını önleyeceği ya da
azaltacağı düşünülmelidir.
______Diyabetinizin kontrol altında tutulması daha iyi bir yaşam
sürmenize yardımcı olur. Kontrolü sağlamada etkin olan
prensipleri iyi bilirseniz ve uygularsanız aktif bir hayat
sürdürebilirsiniz. Tedavi prensiplerini öğrendikçe diyabet
kontrolünün aslında daha sağlıklı bir yaşam biçimini sürdürmek
için olduğunu göreceğiniz şüphesizdir. Yenilen yiyeceklere
dikkat etmek, kontrollü egzersiz yapmak, sağlıklı yaşam
sürdürmek isteyen herkes için gereklidir. |
DİYABET DİYETİ
Diyabet tedavisinin çok önemli parçasıdır. Yemeden önce düşünmek
zorundasınız. Bir yemek planı (Perhiz-diyet) uygularsanız,
boyunuza uygun olan kiloya kadar zayıflamanız mümkün olacaktır.
Kan şekeriniz azalacağından ve normale döneceğinden kendinizi
daha iyi hissedersiniz.
Bazı hastalar diyet uyguladıkları halde kan şekeri normali
düşmez. Bu tür hastalar tablet şeklinde ilaç kullanmak
zorundadır. Ancak, diyete yani alınan gıdalara dikkat etmezseniz
tablet almakla bile tedavi olamazsınız. Bu durumda insülin
enjeksiyon (iğne) tedavisine gerek olur. Ama diyete uymazsanız
bu tedavi faydasızdır. Diyet esastır.
_
PROTEİNLİ GIDALAR
Besinin Adı Gr. Ev Ölçüsü
KH. Gr. Yağ Gr. Pr.Gr. Kalori
Et, Sığır, Dana 150 3 Köftelik
15 15 30 252.5
Et Haşlama 100 1 Porsiyon -
6.4 19.9 143
Et Suyu 200 1 Porsiyon
- 2.6 8 38
Tavuk 100 1 Porsiyon
0.9 9.8 12.7 142
Ördek 100 1 Porsiyon
- 20 10 229
Tavşan 100 1 Porsiyon
- 5 22 133
Balık 100 1 Porsiyon
- 2 19 104
Karides 100 1 Porsiyon
- 1.4 26.8 183
Salam 200 1 Porsiyon
- 35 24 410
Sucuk 200 1 Porsiyon
- 35 24 410
Pastırma 200 1 Porsiyon
- 35 24 410
Beyin 100 1 Porsiyon
- 6.5 10 1083
Karaciğer 100 1 Porsiyon
- 4.4 18 137
Yumurta 50 1 Adet
0.3 5.2 5.5 74
B. Peynir 70 1 Dilim
- 20 10 227
Süt (Şekersiz) 200 1 Bardak
10 5 8 146.2
Yoğurt 100 1\2 Tabak
5 4 5 74
MEYVELER
Besinin Adı
Gr. Ev Ölçüsü KH. Gr. Yağ
Gr. Pr.Gr. Kalori
K. Üzüm 100 19 Adet
64 0.5 2.2 120
Hurma 100 5 Adet
73 0.6 1.8 315
T. Üzüm 100 1 Salkım 16
0.9 0.8 70
Muz 100 1 Adet 22
0.01 1.3 96
Portakal 100 1 Adet
8 1 1 40
Elma 100 1 Adet
13 0.6 0.4 58
Armut 100 1 Adet
13 0.3 0.4 60
Şeftali 100 1 Adet
14 0.8 0.8 60
Erik 100 15 Adet
16 0.9 0.8 70
Kiraz 100 25-30 Adet
16 0.7 0.8 66
Çilek 100 25-30 Adet
8 2 0.9 37
Kayısı 100 5-10 Adet
11 1.2 0.5 50
Greyfurt 100 1 Adet
5 - - 20
Limon 100 1 Adet
6 3 0.5 24
Kestane 100 -
40 2 3 200
YAĞLAR
Besinin Adı Gr. Ev Ölçüsü KH. Gr. Yağ
Gr. Pr.Gr. Kalori
Yemek Yağı 100 5 Çorba Ka. -
100 - 900
Tereyağı 100 5 Çorba Ka.
- 100 - 900
Zeytin Yağı 100 5 Çorba Ka.
- 100 - 900
Nebati Yağ 100 5 Çorba Ka. -
100 - 900
Zeytin 15 6-8 Adet
- 10 - 98-100
DİYETİNİZDE NELERE DİKKAT ETMELİSİNİZ?
-
İyi dengelenmiş yiyecekler yemelisiniz: Her gün yediğiniz
yemekler size doğru miktarlarda,
-
Size enerjinizin çoğunu sağlayan karbonhidratlar (ekmek,
patates gibi)
-
Kaslarınızı oluşturan ve size bir miktar enerji veren
proteinler (et, balık gibi)
-
Depo edilen ve daha sonra enerji olarak kullanılan
yağlar bulunmaktadır.
-
Öğünlerinizi size önerildiği şekilde zamanlamalısınız:
Vücudunuzun insülini daha iyi kullanmasına yardımcı olmanın bir
yolu günlük toplam kalorimizi mümkün olduğu kadar fazla öğüne
bölerek sık aralıklarla almaktır. Vücudunuzda glikoz ve insülin
dengesini sağlayabilmek için öğünlerinizin her gün aynı
saatlerde olması önemlidir. Eğer kilo vermeye çalışıyorsak,
küçük öğünler almanız kendinizi daha az aç hissetmenize,
dolayısıyla daha hızlı kilo vermenize yardımcı olur.
-
Fiberli besinler (kepekli ve kabuklu besinler) yemelisiniz:
Bu besinler hem yemeklerden sonra kandaki şeker düzeyini
düşürmeye hem de tokluk hissi teminine yardımcı olur.
-
Daha az şeker yemelisiniz:
Hepiniz az şeker yemelisiniz. Neden? Çünkü şeker besin olarak
değeri çok azdır. Şekerin kalori oranı yüksektir, ancak vitamin
ve mineral değeri yoktur. Ayrıca şeker kan glukozu düzeyinizi
çok çabuk yükseltir. Yüksek oranda şeker içeren besinler
arasında tatlılar, pastalar, şekerlemeler, kekler sayılabilir.
-
Daha az hayvansal yağ yemelisiniz;
Hayvansal yağlar kalbinizle ilgili problem oluşturabilirler,
tansiyonunuzun yükselmesine yol açabilirler. Yüksek oranda yağ
içeren besinler arasında tereyağ, pastırma, yağlı süt
sayılabilir.
-
Daha az tuzlu yemelisiniz:
Tuzdaki sodyum vücudunuzun su tutmasına yol açar. Bu da yüksek
tansiyonlara neden olabilir.
Dikkat ederseniz, diyet planlamasıyla ilgili bu uyarılar,
sağlıklı bir yaşam sürülmesine yönelik esaslardır. Bu da sadece
siz diyabetliler için değil, herkes için geçerli.
FİZİKSEL AKTİVİTE (HAREKET VE EGZERSİZ) NEDEN GEREKLİDİR?
¨ Hareket ve egzersiz, kanınızdaki şekerin daha iyi kontrol
edilmesine yardımcı olur. Egzersiz yaptığınızda vücudunuz
glukozu daha hızlı yakar.
¨ Hareket ve egzersiz, kalorilerin yanmasını sağlayarak
vücut kilonuzun ayarlanmasına yardımcı olur. Fiziksel aktivite
ve yemek planlaması arzu edilen kiloya ulaşılmasına ve bu kiloda
kalınmasına olanak sağlar.
¨ Hareket ve egzersiz enjekte edilen insülinin emilimini
artırır, bu da insülin gereksinimini azaltır,
¨ Hareket ve egzersiz genel sağlığınızı olumlu yönde
etkiler. Günlük fiziksel aktivite kan dolaşımınızı düzenler,
tansiyonunuzu düzeltir, kalp ve akciğerlerinizi güçlendirir.
¨ Hareket ve egzersiz, fiziksel ve ruhsal olarak kendinizi
daha iyi hissetmenizi sağlar. Düzenli ve kontrollü fiziksel
aktivite, stresinizi atmanıza yardımcı olur.
KENDİMİZE UYGUN OLAN AKTİVİTEYİ YAPMALIYIZ
Katıla bilinecek birçok sportif aktivite vardır.
Bunların arasında sizi için uygun olanını seçmek önemlidir.
Aşağıdaki tabloda bazı aktiviteler ile her dakika ve her saatte
yakılabilen kalori miktarı verilmektedir.
Aktivite
Kalori/Dakika Kalori Saat
Hafif ev işi
2-2.5 120-150
Yürüyüş (4.8 km/saat)
4-5 240-300
Bisiklete binmek (9.6 km/saat)
Bisiklete binmek (12.8 km/saat),
5-6
300-360
Voleybol, ikili tenis, aerobik
Yürüyüş (6.4 km/saat), buz pateni,
6-7 360-420
(17.6 km/saat), su kayağı, tekli tenis
Yürüyüş (8 km/saat), bisiklet
7-8
420-480
(17.6 km/saat), su kayağı, tekli tenis
Jogging (8
km/saat), bisiklet
8-10
480-600
(19.6 km/saat), kayak
Koşma (8.8 km/saat), bisiklet (10.8 km/saat)
10-11 600-660
Koşma (9.6
km/saat)
11 ya da 660 ya da
daha fazla daha fazlası
UNUTMAYIN!
-
Hoşlandığınız bir aktiviteyi seçiniz.
-
Önce yavaş olarak başlayınız (günde 5-10 dakika); egzersiz
sürenizi dereceli olarak artırınız.
-
Mümkünse her gün aynı saatte egzersiz yapınız.
-
Pamuklu çorap ve ayağınıza iyi uyan ayakkabı seçiniz.
-
Kan şekeriniz çok düşmesi halinde kullanılmak üzere
yanınızda şeker taşıyınız.
-
Egzersizden önce, egzersiz sırasında ve sonra bol olarak
şekersiz sıvı içiniz.
-
Daima diyabetli olduğunuzu gösteren kartınızı yanınızda
bulundurunuz.
-
Bacaklarınızda ya da göğsünüzde ağrı hissetmeniz halinde
egzersizi bırakarak, doktorunuza haber veriniz.
-
Her egzersizden sonra ayaklarınızda kesik, su toplaması ya
da kızarıklık olup olmadığını kontrol ediniz.
-
Her gün yaptığınız egzersiz hakkında not alınız. Doktorunuzu
ziyaret ettiğinizde bunları kendisine aktarınız.
_________________________________
|
